The âm đạo giả Diaries

(44) Ăn để mà sống chứ không phải sống để mà ăn. (45) Sở dĩ tôi phải giải thích dông dài là để anh đừng hỏi nữa.

Trước khi đi sâu vào việc tìm Helloểu những bản dịch Pháp của Chị Thanh-Tâm, tưởng cũng nên tìm hiểu qua cái khó khăn của công việc dịch thuật.

"Roi tre vun vút vung ra Lũ lạc đà với lũ la chạy cuồng. Vợ trời gióng một hồi chuông Gọi về ăn bát canh xương gà tầu"

Paul Verlaine đã dùng cây đàn vĩ cầm (violon) để tạo nên âm thanh huyền diệu của tiếng thu vàng, làm người đọc phải bâng khuâng xao xuyến thăm thẳm tận đáy lòng. Thơ Jessica Tôn trầm mặc như một hiền triết, đã dùng hình ảnh của chiếc cào (râteau) làm biểu tượng chiếc lược vi diệu của vườn thu để phác họa một bức tranh Thu diễm tuyệt, làm người đọc phải sững sờ trước vẽ đẹp lộng lẫy của những chiếc lá vàng đỏ muôn màu óng ánh rực rỡ để rồi cuối cùng cũng không thoát khỏi định luật thiên nhiên tuần tự đi vào sự tàn phai.

..."Gió đưa cành trúc la đà Tiếng chuông thiên Mụ, canh gà Thọ Xương" Không ngờ, vị quan tây này nói tiếng Việt thì tàm tạm, nhưng còn lâu mới có thể Helloểu hết cái diệu vợi và tinh tế trong tiếng Việt. Bởi thế, khi dịch, ví chỗ nào, ngài lại lấy từ điển ra tra rồi dịch nguyên xi.

Do đó, ta có thể dám chắc rằng giữa hai bản dịch Kiều ra Pháp Ngữ của ông Nguyễn Văn Vĩnh và René Crayssac, quả thực có cách biệt ngàn trùng.

Bùi âm đạo giả Giáng, nhà thơ tài hoa đã từ giã "cõi" trần, dịch Terre des hommes thành Cõi người ta, tưởng là đã quá hay, mà lại bị chê bai bởi những dịch giả chưa hề đọc Terre des hommes. Ngược lại, Louis Galientière dịch Terre des hommes thành Wind, Sand, and Stars, tưởng là quá.

Nghĩa là cấu trúc câu hỏi vẫn là cấu trúc câu trả lời. Chỉ khác là “gì” được thay thế bằng “một ngọn núi” vào đúng ngay vị trí của nó.

Rả rích như mưa Ngâu Dồn dập như thác lũ Vũ bão như biển Đông. . . Mưa cuốn sạch thư tình Mưa kéo trôi kỷ niệm Mưa gánh hết ưu phiền Mang trả lại một người để hồn ta trống vắng...

Cụ từ bỏ mọi sinh hoạt xã hội, vì bị ám ảnh bởi cái ý nghĩ người mình phả ra mùi khét khó chịu. Ánh bình minh bắt gặp cụ ở ngoài sân. Cụ không dám ngủ bởi nằm mộng thấy bọn người Anh cùng với những con chó dữ tợn đã trèo qua cửa sổ phòng ngủ và làm cụ chết khiếp vì những cực hình ghê rợn bằng những thanh sắt nung đỏ."

Ngay cả những bậc tiền bối viết văn bằng tiếng Tây đúng mẹo văn phạm hơn cả Phú Lãng Sa, dưới mắt một độc giả mẫu quốc, những tác phẩm như "Cổ tích về những miền đất trong sáng" [tạm dịch cái tựa "Les légendes de terres sereines" (?

Mặt khác, một học giả Trung-Hoa cho rằng việc dịch thơ cần phải dựa trên ba yếu tố căn bản và thiết yếu là " Tín, Đạt, Nhã" .

Theo nghĩa đó, Kazuo Ishiguro, nhà văn gốc Nhật viết văn bằng tiếng Anh, tác giả Tàn Ngày (The continues to be of the day), được coi là "một người Anh hơn cả người Anh", un Anglais additionally british que les autres, theo Sean James Rose, tác giả một bài viết trên tờ báo Pháp, Đọc (Lire), số tháng Chín 2001.

Mô phỏng một câu của Hemingway, "Con người có thể bị hủy diệt, nhưng không thể bị khuất phục" (A man could be ruined although not defeated): ngôn ngữ có thể bị hủy diệt nhưng không thể bị ô nhiễm.

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15

Comments on “The âm đạo giả Diaries”

Leave a Reply

Gravatar